US-Iran War : దాదాపు ఆరు నెలలుగా కొనసాగుతున్న అమెరికా–ఇరాన్ వార్ ఇప్పుడు ఒక కొలిక్కి వచ్చినట్లు కనిపిస్తోంది. ఆరు నెలలు యుద్ధం చేసినా ఇరాన్పై పట్టుసాధించలేకపోయింది అగ్రరాజ్యం అమెరికా. మరోవైపు యుద్ధం కారణంగా తీవ్రంగా నష్టపోయింది. విమానాలు, ఆయుధాలు ధ్వంసమయ్యాయి. ఆర్థిక భారం విపరీతంగా పెరిగింది. ఈ క్రమంలో తాజాగా ఒమన్ మధ్యవర్తిత్వంతో అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య హర్ముజ్ జలసంధి సమస్యపై రహస్య అవగాహన ఏర్పడింది. అంతర్జాతీయ నౌకా రాకపోకలను తిరిగి సాధారణ స్థితికి తీసుకురావడమే ఈ చర్చల ముఖ్య లక్ష్యం. రెండు దేశాలు పరస్పర సార్వభౌమత్వాన్ని గౌరవించుకోవాలని, ఒకరి అంతర్గత వ్యవహారాల్లో మరొకరు జోక్యం చేసుకోకూడదని ఒప్పంద షరతుల్లో పొందుపరిచినట్లు తెలుస్తోంది.
ఒప్పందం వెనుక ఉన్న మార్పిడి
వాణిజ్య నౌకలకు సురక్షిత మార్గం కల్పించే బదులు అమెరికా ఇరాన్పై ఉన్న కొన్ని ఆర్థిక ఆంక్షలను సడలించే అవకాశం ఉందని నివేదికలు సూచిస్తున్నాయి. ఈ అభివృద్ధి చమురు ధరలు తగ్గే అవకాశాన్ని సృష్టించవచ్చని విశ్లేషకులు అంచనా వేస్తున్నారు. గత కాలంలో జలసంధి మూసివేత వల్ల ప్రపంచ ఇంధన సరఫరా గొలుసులో తీవ్ర అంతరాయం ఏర్పడింది. ఇప్పుడు ఈ రహస్య అవగాహన వల్ల ఆ సంక్షోభం నుంచి కొంత ఉపశమనం లభించే అవకాశం కనిపిస్తోంది.
కీలక పరిణామాలు..
అమెరికా–ఇజ్రాయెల్ సంయుక్త కార్యకలాపాల తర్వాత ఇరాన్ జలసంధిని మూసివేసినట్లు ప్రకటించడంతో అంతర్జాతీయ చమురు మార్కెట్లో అస్థిరత పెరిగింది. పదే పదే తెరవాలని అభ్యర్థనలు వచ్చినా గతంలో ఇరాన్ సానుకూలంగా స్పందించలేదు. ఇప్పుడు ఒమన్ దౌత్య ప్రయత్నాల ఫలితంగా ఈ మలుపు వచ్చినట్లు అనిపిస్తోంది. అయితే ఇటువంటి అవగాహనలు పూర్తి అమలు కావడానికి ఇంకా కొన్ని షరతులు, ఆమోదాలు అవసరమవుతాయని గత అనుభవాలు చెబుతున్నాయి.
ఈ పరిణామం ప్రాంతీయ భద్రతతోపాటు ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థపైనా సానుకూల ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది. చమురు సరఫరా సాధారణ స్థాయికి చేరుకుంటే ధరలు స్థిరపడవచ్చు. అయినప్పటికీ రెండు దేశాల మధ్య నమ్మకం పూర్తిగా పునరుద్ధరణ కావాల్సి ఉంది. ఒప్పందం అమలు వివరాలు, పర్యవేక్షణ విధానం ఎలా ఉంటాయన్నది ఇంకా స్పష్టం కావాల్సి ఉంది. ప్రపంచం ఈ పరిణామాలను జాగ్రత్తగా గమనిస్తోంది.
