Bangladesh anti India moves: భారత్కు చుట్టూ ఉన్న పొరుగు దేశాలు ఇప్పుడు రెండు ప్రధాన విభాగాలుగా కనిపిస్తున్నాయి. ఒకటి భారత్కు అనుకూలంగా, మరొకటి చైనా వైపు లాక్కొనే దేశాలు. నేపాల్, భూటాన్, శ్రీలంక వంటివి చాలా కాలంగా చైనాతో ప్రత్యక్షంగా లేదా పరోక్షంగా సంబంధాలు కలిగి ఉన్నాయి. ఇప్పుడు బంగ్లాదేశ్ కూడా ఈ చైనా‑పరిధిలోకి జారుతున్నట్లు కనిపిస్తోంది.
గతంలో భారత్ కు అనుకూలంగా..
షేక్ హసీనా ప్రధానిగా ఉన్న కాలంలో బంగ్లాదేశ్ భారత్కు అనుకూలంగా ఉండేది. దశాబ్దాలపాటు సత్సంబంధాలు కొనసాగాయి. కానీ ఇటీవల అధికారంలోకి వచ్చిన బిఎన్ పీ పార్టీ చైనాకు ఎక్కువగా అనుకూలంగా నిర్ణయాలు తీసుకుంటుంది. తాజాగా తారిక్ రహ్మాన్ నేతృత్వంలోని ప్రభుత్వం తీస్తా నది ప్రాజెక్టుకు సంబంధించిన నిర్ణయం ద్వారా భారత్కు స్పష్టమైన సందేశం పంపింది. ఇది కేవలం జలీయ ప్రాజెక్టు కాదు, ఒక వ్యూహాత్మక మలుపు.
జలం పేరుతో రాజకీయం..
తీస్తా నది తూర్పు హిమాలయాల్లో ఉద్భవించి సిక్కిం గుండా ప్రయాణించి బంగ్లాదేశ్లోకి ప్రవేశిస్తుంది. ఈ నది బంగ్లాదేశ్లో కోట్లాది ప్రజలకు వ్యవసాయం, ఉపాధి, జల సరఫరా అందిస్తుంది. ఇప్పుడు బంగ్లాదేశ్ ప్రభుత్వం తీస్తా నది పునరుద్ధరణ, నిర్వహణ ప్రాజెక్టు (Teesta River Comprehensive Management & Restoration Project – TRCMRP) కోసం చైనా సహకారం కోరింది. బంగ్లాదేశ్ విదేశాంగ మంత్రి ఖలీలుర్ రహ్మాన్, చైనా విదేశాంగ మంత్రి వాంగ్ యీతో భేటీ అయ్యి, తీస్తా ప్రాజెక్టుపై చర్చించి, చైనా అంగీకారం పొందినట్లు సమాచారం.
భారత్కు షాక్?
భారత్కు ఈ నిర్ణయం షాక్ అని చెప్పాలి. నాలుగు ముఖ్య ప్రభావాలు చూపుతుంది. తీస్తా ప్రాజెక్టు భారత్లోని నీటి పారుదల విధానాలపై ప్రత్యక్షంగా ప్రభావం చూపుతుంది. చైనా పాల్గొంటే, నీటి ప్రణాళికలు, స్టార్చ్ ఫ్లో, డ్రై సీజన్ నిర్వహణపై భారత్ నియంత్రణ కోల్పోతుంది. చైనా‑పాకిస్తాన్‑బంగ్లాదేశ్ మధ్య త్రయస్వభావపు సమావేశాలు, ఒప్పందాలు పెరుగుతున్నాయి. ఈ కూటమి భారత్ను చుట్టుముట్టే వ్యూహాన్ని బలపరుస్తూ ప్రాంతీయ భద్రతా సమతుల్యతకు భంగం కలిగించే ప్రమాదం ఉంది.
పరోక్ష ఆర్థిక ఒత్తిడి..
బంగ్లాదేశ్కు చైనా నుంచి వచ్చే సబ్సిడీలు, రుణాలు, పెట్టుబడులు భారత్కు స్పర్ధను పెంచుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో తీస్తా ప్రాజెక్టు కేవలం “పునరుద్ధరణ” కాకుండా, పవర్, ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్, ఆర్థిక ప్రభావం కలిగించే ప్రాజెక్టుగా మారుతుంది. భౌగోళిక రాజకీయ సంబంధాలు కూడా దెబ్బతినే అవకాశం ఉంది.
