Israel Economy : ఇజ్రాయెల్ 1948లో స్వతంత్రం పొందినప్పుడు అనేక పరిమితులతో ప్రారంభమైంది. తాగునీరు కూడా సరిపడా లేని పరిస్థితి, పరిమిత వనరులు, పరిసర దేశాల నుంచి వచ్చిన ఒత్తిడి వంటివి దాని ప్రారంభ దశను కష్టతరం చేశాయి. అయినప్పటికీ కొన్ని దశాబ్దాల్లోనే అది ప్రపంచ స్థాయి సాంకేతిక కేంద్రంగా, ఆవిష్కరణల హబ్గా మారింది. ఈ మార్పు వెనుక కేవలం అదృష్టం కాదు.. వ్యూహాత్మక ఆలోచన, విద్యపై పెట్టిన పెట్టుబడి, సమస్యలను అవకాశాలుగా మార్చే వైఖరి ప్రధాన కారణాలు.
ప్రారంభ సవాళ్లు..
స్వాతంత్య్రం వచ్చిన వెంటనే పలు పొరుగు దేశాల నుంచి సైనిక ఒత్తిడి ఎదురైంది. వనరులు పరిమితంగా ఉన్నప్పటికీ, మనుగడ కోసం సాంప్రదాయిక ఆయుధాలకు అతీతమైన వ్యూహాలు ఉపయోగించబడ్డాయి. మానసిక ప్రభావం సృష్టించే పద్ధతులు, సమాచార సేకరణలో నైపుణ్యం వంటివి ఆ ప్రారంభ దశలో కీలకమయ్యాయి. తరువాతి సంవత్సరాల్లో మెరుగైన గూఢచర్య వ్యవస్థ ఏర్పాటు చేసుకోవడం ద్వారా ముందస్తు సమాచారం ఆధారంగా చర్యలు తీసుకునే సామర్థ్యం పెరిగింది. ఇది కేవలం సైనిక విజయాలకు కాకుండా దీర్ఘకాలిక భద్రతా వ్యూహానికి పునాది అయింది.
వనరుల కొరతను అవకాశంగా..
నీటి కొరత అతిపెద్ద సవాలుగా ఉండేది. దీన్ని పరిష్కరించేందుకు డ్రిప్ ఇరిగేషన్ వంటి పద్ధతులు అభివృద్ధి చేయబడ్డాయి. తక్కువ నీటితో అధిక నాణ్యత గల పంటలు పండించే సామర్థ్యం సాధించడం వల్ల వ్యవసాయ రంగం బలపడింది. ఇలాంటి ఆవిష్కరణలు దేశం లోపలి అవసరాలను తీర్చడమే కాకుండా ప్రపంచ మార్కెట్లో సాంకేతికతను ఎగుమతి చేసే అవకాశాలను కూడా సృష్టించాయి. వైద్య రంగంలో కూడా సమస్యలను గుర్తించే పరికరాలు, రక్షణ వ్యవస్థల్లో ఆధునిక వాయు రక్షణ సాంకేతికతలు వంటివి అభివద్ధి చేయబడ్డాయి. ఇవన్నీ స్థానిక అవసరాల నుంచి పుట్టినవే కానీ ప్రపంచ స్థాయి విలువను సష్టించాయి.
విద్య, మానవ వనరులపై దృష్టి
ఆర్థిక సహాయం వచ్చినప్పటికీ, దాన్ని కేవలం వినియోగంలో కాకుండా విద్య , నెపుణ్య అభివృద్ధిపై పెట్టుబడి పెట్టడం కీలకమైంది. ఇంజనీరింగ్, వైద్యం, విజ్ఞాన శాస్త్రాల్లో విద్యార్థులు కేవలం సిద్ధాంతం కాకుండా వాస్తవ సమస్యలపై దష్టి పెట్టే విధంగా విద్యా వ్యవస్థ రూపొందించబడింది. ఫలితంగా ప్రతి వ్యక్తి సామర్థ్యాన్ని గరిష్ట స్థాయికి తీసుకురావడం సాధ్యమైంది. 1990లలో సోవియట్ యూనియన్ విచ్ఛిన్నం తర్వాత వచ్చిన అధిక అర్హతలు గల వలసదారులు ఈ మానవ వనరుల బలాన్ని మరింత పెంచారు.
స్టార్టప్ పర్యావరణ వ్యవస్థ..
ప్రభుత్వం యోజ్మా వంటి నిధుల ద్వారా ప్రైవేట్ పెట్టుబడులను ఆకర్షించే విధంగా వ్యవస్థను రూపొందించింది. రిస్క్ను పంచుకునే, విజయం సాధిస్తే లాభాలను పెట్టుబడిదారులకు అందించే నమూనా విదేశీ పెట్టుబడులను పెద్ద ఎత్తున తీసుకువచ్చింది. దీని ఫలితంగా వేలాది స్టార్టప్లు ఏర్పడి, అనేకం అంతర్జాతీయ కంపెనీలచే కొనుగోలు చేయబడ్డాయి. ఇది దేశాన్ని నిరంతర ఆవిష్కరణల కేంద్రంగా నిలబెట్టింది.
విజయానికి మూలాలు
ఇజ్రాయెల్ విజయం వెనుక ప్రధాన అంశాలు మూడు. మొదటిది, సవాళ్లను తిరస్కరించకుండా వాటిని పరిష్కరించే సాంకేతిక పరిష్కారాలపై దృష్టి. రెండవది, మానవ వనరులను ప్రపంచ స్థాయి నైపుణ్యాలతో తీర్చిదిద్దడం. మూడవది, ప్రభుత్వం రిస్క్ తీసుకుని ప్రైవేట్ రంగాన్ని ప్రోత్సహించే విధానాలు. డబ్బు వచ్చినప్పటికీ దాన్ని సమర్థంగా ఉపయోగించుకోవడం. శాశ్వత శత్రువులు లేదా మిత్రులు అనే భావన కంటే స్వీయ బలాన్ని పెంచుకోవడం ప్రాధాన్యత పొందింది.
భారతదేశానికి సూచనలు
ఇలాంటి అనుభవం నుంచి భారత్ కూడా కొన్ని పాఠాలు తీసుకోవచ్చు. విద్యా వ్యవస్థను సమస్య పరిష్కారం, ప్రాజెక్ట్ ఆధారిత నైపుణ్యాలపై దృష్టి పెట్టేలా మార్చడం, ఆవిష్కరణలను ప్రోత్సహించే నిధులు, స్టార్టప్ పర్యావరణ వ్యవస్థను బలోపేతం చేయడం అవసరం. కేవలం సంఖ్యాపరమైన ఇంజనీర్లు కాకుండా నైపుణ్యం గల మానవ వనరులను తయారు చేయడం దీర్ఘకాలిక వృద్ధికి దోహదం చేస్తుంది.
ఇజ్రాయెల్ కథ వనరుల కొరత ఉన్నప్పటికీ మానవ సామర్థ్యం, వ్యూహాత్మక ఆలోచన, నిరంతర ఆవిష్కరణల ద్వారా ఎలా ముందుకు సాగవచ్చో చూపిస్తుంది. బలం ఉంటే గౌరవం సహజంగా వస్తుందనే అవగాహన ఆ దేశం అనుసరించిన మార్గం. ఇది ఇతర దేశాలకు కూడా ప్రేరణగా నిలుస్తుంది.