Pakistan Drone Deal : ఆర్థిక సంక్షోభంలో కొట్టుమిట్టాడుతున్న పాకిస్థాన్.. మరోవైపు ఆయుధాల కొనుగోలులో మాత్రం వెనక్కి తగ్గడం లేదు. టర్కీ నుంచి ఏకంగా లక్ష FPV డ్రోన్ల కొనుగోలుకు ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నట్లు సమాచారం. యుద్ధ రంగంలో డ్రోన్ల ప్రాధాన్యం పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో పాక్ తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం భారత్ను అప్రమత్తం చేస్తోంది.
పొరుగున ఆర్థిక సంక్షోభం.. సరిహద్దుల్లో భద్రతా సవాళ్లు.. మరోవైపు ఆధునిక యుద్ధ వ్యూహాలపై దృష్టి. పాకిస్థాన్ ఇప్పుడు ఈ మూడు అంశాల మధ్య తన రక్షణ ప్రణాళికను మార్చుకుంటున్నట్లు కనిపిస్తోంది. సంప్రదాయ ఆయుధాల కంటే తక్కువ ఖర్చుతో ఎక్కువ ప్రభావం చూపగల డ్రోన్ టెక్నాలజీపై ప్రత్యేకంగా దృష్టి సారిస్తోంది. ఇందులో భాగంగానే టర్కీ నుంచి భారీ సంఖ్యలో డ్రోన్లను సమకూర్చుకునేందుకు సిద్ధమైనట్లు వార్తలు వస్తున్నాయి.
లక్ష FPV డ్రోన్లతో కొత్త సైనిక వ్యూహం!
టర్కీకి చెందిన రక్షణ రంగ సంస్థ పసిఫిక్ టెక్నాలజీ (Pacific Technology), పాకిస్థాన్కు చెందిన నేషనల్ రేడియో అండ్ టెలికమ్యూనికేషన్ కార్పొరేషన్ (NRTC) మధ్య మూడేళ్ల ఒప్పందం కుదిరినట్లు సమాచారం. ఈ ఒప్పందంలో భాగంగా లక్ష మెర్కుల్ ఫస్ట్ పర్సన్ వ్యూ (FPV) డ్రోన్లను పాకిస్థాన్కు అందించనున్నట్లు ప్రచారం జరుగుతోంది.
ఇవి సాధారణ నిఘా డ్రోన్లు మాత్రమే కాదు. FPV టెక్నాలజీతో ఆపరేటర్ ప్రత్యక్షంగా చూస్తున్నట్లుగా డ్రోన్ కెమెరా దృశ్యాలను వీక్షిస్తూ నియంత్రించవచ్చు. ఆధునిక యుద్ధాల్లో ఇలాంటి డ్రోన్లు నిఘా, లక్ష్య గుర్తింపు, దాడుల వంటి అవసరాలకు ఉపయోగపడుతున్నాయి. తక్కువ వ్యయంతో పెద్ద సంఖ్యలో డ్రోన్లను రంగంలోకి దించడం ద్వారా ప్రత్యర్థి రక్షణ వ్యవస్థలపై ఒత్తిడి పెంచే అవకాశం ఉంటుంది.
డ్రోన్లతోపాటు మరిన్ని ఆయుధాలు!
పాకిస్థాన్ కొనుగోలు ప్రణాళిక లక్ష డ్రోన్లకే పరిమితం కావడం లేదని తెలుస్తోంది. 10 ఆల్పిన్ మానవరహిత హెలికాప్టర్లు, 25 డమ్రుల్ మినీ హెలికాప్టర్లు, 500 లాయిటరింగ్ మ్యూనిషన్స్, 250 కోర్గాన్ గ్రౌండ్ సిస్టమ్స్ను కూడా సమకూర్చుకోనున్నట్లు సమాచారం.
మరో కీలక అంశం టెక్నాలజీ బదిలీ. ఆయుధాలను కొనుగోలు చేయడంతోపాటు వాటి తయారీ, అసెంబ్లింగ్కు సంబంధించిన సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని కూడా టర్కీ సంస్థ పాకిస్థాన్కు అందించనున్నట్లు తెలుస్తోంది. ఇది అమలైతే భవిష్యత్తులో పాకిస్థాన్లోనే డ్రోన్ల తయారీ సామర్థ్యం పెరిగే అవకాశం ఉంటుంది.
పాక్కు టర్కీ ఎందుకు అండగా నిలుస్తోంది?
పాకిస్థాన్, టర్కీ మధ్య రక్షణ రంగ సంబంధాలు ఇటీవలి కాలంలో మరింత బలపడుతున్నాయి. రెండు దేశాల మధ్య సైనిక సహకారం, ఆయుధాల సరఫరా, సాంకేతిక పరిజ్ఞాన మార్పిడి కొనసాగుతున్నాయి. పాకిస్థాన్కు ఆధునిక ఆయుధాలు అందించడం ద్వారా టర్కీ తన రక్షణ పరిశ్రమకు కొత్త మార్కెట్ను కూడా విస్తరించుకుంటోంది.
అయితే పాకిస్థాన్ ఆర్థిక పరిస్థితి మాత్రం అంతంత మాత్రంగానే ఉంది. ద్రవ్యోల్బణం, నిరుద్యోగం, అప్పుల భారం వంటి సమస్యలు దేశాన్ని వెంటాడుతున్నాయి. ఇలాంటి సమయంలో భారీ రక్షణ ఒప్పందాలు కుదుర్చుకోవడం అక్కడి ప్రభుత్వ ప్రాధాన్యాలపై ప్రశ్నలు లేవనెత్తుతోంది.
భారత్కు అసలు సవాల్ డ్రోన్ల సంఖ్యేనా?
పాకిస్థాన్ వద్ద లక్ష డ్రోన్లు ఉండటం కంటే.. వాటిని ఏ విధంగా వినియోగించబోతున్నారన్నదే భారత్కు కీలకమైన అంశం. ముఖ్యంగా పెద్ద సంఖ్యలో చిన్న డ్రోన్లను ఒకేసారి ఉపయోగించే వ్యూహం భద్రతా వ్యవస్థలకు కొత్త సవాళ్లు విసరగలదు.
సరిహద్దు నిఘా, సైనిక స్థావరాలపై పర్యవేక్షణ, ఇతర వ్యూహాత్మక కార్యకలాపాల్లో డ్రోన్ల వినియోగం పెరుగుతోంది. అందుకే భారత్ కూడా యాంటీ డ్రోన్ వ్యవస్థలు, ఎలక్ట్రానిక్ వార్ఫేర్ సామర్థ్యాలు, ఆధునిక రాడార్ వ్యవస్థల బలోపేతంపై దృష్టి సారించాల్సిన అవసరం ఉంది.
ఆపరేషన్ సింధూర్ తర్వాత మారిన లెక్కలు!
2025 ఏప్రిల్ 22న పహల్గామ్లో జరిగిన ఉగ్రదాడిలో 26 మంది ప్రాణాలు కోల్పోయిన ఘటన భారత్-పాకిస్థాన్ మధ్య ఉద్రిక్తతలను తీవ్రం చేసింది. దీనికి ప్రతిస్పందనగా భారత్ చేపట్టిన ఆపరేషన్ సింధూర్లో పాకిస్థాన్, పాక్ ఆక్రమిత కశ్మీర్లోని ఉగ్రవాద మౌలిక సదుపాయాలను లక్ష్యంగా చేసుకుంది.
ఆ సమయంలోనూ టర్కీ నుంచి పాకిస్థాన్కు అందినట్లు వచ్చిన సైనిక సహకారంపై చర్చ జరిగింది. ఈ నేపథ్యంలో టర్కీతో పాక్ రక్షణ బంధం మరింత బలపడటం భారత్కు వ్యూహాత్మకంగా కీలక పరిణామం.
డ్రోన్ల యుద్ధానికి భారత్ సిద్ధమా?
ఆధునిక యుద్ధాల్లో ఇక కేవలం యుద్ధ విమానాలు, క్షిపణులు, ట్యాంకులే కీలకం కాదు. చిన్న డ్రోన్లు కూడా యుద్ధ గమనాన్ని మార్చగలుగుతున్నాయి. ఉక్రెయిన్-రష్యా యుద్ధం నుంచి పశ్చిమాసియా పరిణామాల వరకు డ్రోన్ టెక్నాలజీ ప్రాధాన్యం స్పష్టమైంది.
ఈ నేపథ్యంలో పాకిస్థాన్ భారీ స్థాయిలో డ్రోన్లను సమకూర్చుకోవాలన్న ప్రయత్నం దక్షిణాసియా భద్రతా సమీకరణాల్లో కొత్త చర్చకు తెరతీస్తోంది. అయితే ఒప్పందం కుదిరినట్లు వస్తున్న సమాచారం, డ్రోన్ల వాస్తవ సరఫరా, వాటి వినియోగ సామర్థ్యం వేర్వేరు అంశాలు. లక్ష డ్రోన్లు కొనుగోలు చేస్తున్నారన్న వార్త ఒక్కటే పాకిస్థాన్ సైనిక శక్తి అమాంతం పెరిగిందని నిర్ధారించదు.
పాకిస్థాన్ డ్రోన్లపై పెడుతున్న దృష్టి భారత్కు ఒక ముందస్తు హెచ్చరికగా భావించవచ్చు. భవిష్యత్తు యుద్ధాలు ఆయుధాల సంఖ్యతో మాత్రమే కాకుండా సాంకేతిక పరిజ్ఞానం, నిఘా సామర్థ్యం, డ్రోన్లను ఎదుర్కొనే వ్యవస్థలతోనూ నిర్ణయమయ్యే పరిస్థితులు కనిపిస్తున్నాయి. ఈ కొత్త డ్రోన్ పోటీలో భారత్ తన ఆధిపత్యాన్ని ఎలా నిలబెట్టుకుంటుందన్నదే ఇప్పుడు ఆసక్తికరం.