India Pakistan Tensions: ఉద్యమాలను ప్రారంభించడం సులభం. కానీ వాటిని నియంత్రించడం లేదా అంతం చేయడం కష్టం. ఆ తర్వాత ఎదురయ్యే సవాళ్లను ఎదుర్కోవడం మరింత క్లిష్టం. ప్రస్తుతం పాకిస్తాన్ ఎదుర్కొంటున్న పరిస్థితి ఇలాంటిదే. అంతర్గత తిరుగుబాట్లు, సరిహద్దు ఉద్రిక్తతలు, ప్రాంతీయ భద్రతా సమస్యలు దేశాన్ని కుదిపేస్తున్నాయి.
అంతర్గత తిరుగుబాట్లు..
ఒకవైపు ఖైబర్ పఖ్తూన్ఖ్వా ప్రాంతం నుంచి, మరోవైపు ఆఫ్ఘనిస్తాన్ సరిహద్దుల నుంచి టీటీపీ (తెహ్రిక్–ఇ–తాలిబాన్ పాకిస్తాన్) వంటి సమూహాలు కార్యకలాపాలు సాగిస్తున్నాయి. అదే సమయంలో బలూచిస్తాన్లో తిరుగుబాటు ఉద్యమాలు కూడా తీవ్రమవుతున్నాయి. ఈ రెండు వైపుల నుంచి వస్తున్న ఒత్తిడి పాకిస్తాన్ సైన్యం, ప్రభుత్వ వ్యవస్థపై భారీ భారం వేస్తోంది. చరిత్రలో చూస్తే, ఒకప్పటి తూర్పు పాకిస్తాన్ బంగ్లాదేశ్గా విడిపోవడానికి అంతర్గత అసంతృప్తి, బాహ్య కారకాలు కలిసి పనిచేశాయి. ఇప్పుడు కూడా ఇలాంటి అంతర్గత విభజనలు పాకిస్తాన్ను బలహీనపరుస్తున్నాయని విశ్లేషకులు పేర్కొంటున్నారు.
భారత్పై ప్రయత్నాలు..
పాకిస్తాన్ వైపు నుంచి భారత్లో అల్లకల్లోలం సృష్టించే ప్రయత్నాలు కొనసాగుతున్నాయని భారత భద్రతా వర్గాలు పదేపదే హెచ్చరిస్తున్నాయి. భారత్ వాటిని సమర్థవంతంగా ఎదుర్కొంటూ, సరిహద్దు భద్రతను బలోపేతం చేస్తోంది. పాకిస్తాన్ సైన్యం కూడా భారత్తో నేరుగా సైనిక వివాదంలో గెలవడం కష్టమని గ్రహించినట్లు కనిపిస్తోంది. పాక్ ఆక్రమిత కాశ్మీర్ (పీవోకే) సమస్య, బలూచిస్తాన్ స్వాతంత్య్ర డిమాండ్లు వంటి అంశాలు రెండు దేశాల మధ్య ఉద్రిక్తతలను పెంచుతున్నాయి. అయితే ప్రపంచ దేశాలు ఇలాంటి వివాదాల్లో ఏకపక్షంగా ఏ దేశానికీ మద్దతు ఇవ్వకపోవడం గమనార్హం.
నాయకత్వ సవాళ్లు..
ప్రస్తుత పరిస్థితిలో పాకిస్తాన్ సైన్య నాయకత్వం (ముఖ్యంగా జనరల్ ఆసిమ్ మునీర్ నేతృత్వం) వ్యక్తిగత ప్రతిష్ట, రాజకీయ ప్రభావాల కోసం నిర్ణయాలు తీసుకుంటోందని విమర్శలు వస్తున్నాయి. ఇలాంటి విధానాలు దేశ అంతర్గత స్థిరత్వాన్ని దెబ్బతీస్తాయని, ఆర్థిక, సామాజిక సమస్యలను మరింత తీవ్రం చేస్తాయని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ఉద్యమాలు, తిరుగుబాట్లు ఒకసారి మూలాలు పాతుకుంటే వాటిని అణచివేయడం కష్టం. అందుకే దీర్ఘకాలిక పరిష్కారాలు, సంభాషణలు, అభివృద్ధి కేంద్రీకృత విధానాలు అవసరం అని విశ్లేషకులు సూచిస్తున్నారు.
మొత్తంగా చూస్తే, పాకిస్తాన్ ఎదుర్కొంటున్న సవాళ్లు కేవలం సైనికమైనవి కావు. అవి రాజకీయ, ఆర్థిక, సామాజిక కోణాలు కలిగి ఉన్నాయి. ఉద్యమాలను నియంత్రించడంలో విఫలమైతే దేశ స్థిరత్వం మరింత ప్రమాదంలో పడే అవకాశం ఉంది. ప్రాంతీయ శాంతి, సహకారం మాత్రమే దీర్ఘకాలిక పరిష్కారం కాగలవు.
