mobile phone before sleep : ప్రస్తుత కాలంలో రాత్రి పడుకునే ముందు మొబైల్ ఫోన్ స్క్రోల్ చేయడం చాలా మందికి అలవాటైపోయింది. సోషల్ మీడియా పోస్టులు చూడటం, రీల్స్ చూస్తూ టైమ్ గడపడం, వీడియోలు, షార్ట్ క్లిప్స్, న్యూస్ హెడ్లైన్స్ చెక్ చేయడం సాధారణమైపోయింది. అయితే ఈ అలవాటు నిద్ర నాణ్యతను తీవ్రంగా దెబ్బతీస్తోందని వైద్య నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. బయటకు చూస్తే 7-8 గంటలు నిద్రపోయినట్టే కనిపించినా, మెదడు మాత్రం పూర్తిగా విశ్రాంతి దశలోకి వెళ్లడం లేదని చెబుతున్నారు. అసలు నిద్రపోయే ముందు మొబైల్ చూస్తే ఎలాంటి సమస్యలు వస్తాయి?
వైద్యులు చెబుతన్న ప్రకారం.. మొబైల్లో వచ్చే నోటిఫికేషన్లు, వేగంగా మారే వీడియోలు, భావోద్వేగాలను రెచ్చగొట్టే కంటెంట్ మెదడును ఎప్పటికప్పుడు అప్రమత్త స్థితిలో ఉంచుతాయి. ముఖ్యంగా రాత్రి వేళల్లో ఇలాంటి కంటెంట్ చూడడం వల్ల నాడీ వ్యవస్థ పూర్తిగా రిలాక్స్ కావడం కష్టమవుతుంది. ఫలితంగా శరీరం పడుకున్నా మెదడు మాత్రం యాక్టివ్ మోడ్ లోనే కొనసాగుతుందని నిపుణులు వివరిస్తున్నారు.
సోషల్ మీడియా రీల్స్లో ప్రతి కొన్ని సెకన్లకోసారి మారే విజువల్స్, పెద్ద శబ్దాలు, ఆకట్టుకునే టైటిల్స్ మెదడులో డోపమైన్ విడుదలను పెంచుతాయి. ఇది తాత్కాలిక ఉత్సాహాన్ని కలిగించినా, తరువాత మెదడుకు విశ్రాంతి దొరకకుండా చేస్తుంది. అందుకే రాత్రి నిద్రపోయినా ఉదయం లేవగానే అలసటగా ఉండటం, ఒత్తిడి తగ్గకపోవడం, ఏకాగ్రత లోపించడం వంటి సమస్యలు వస్తున్నాయని వైద్యులు చెబుతున్నారు.
అలాగే మొబైల్ స్క్రీన్ నుంచి వెలువడే బ్లూ లైట్ మన శరీరంలో నిద్రను నియంత్రించే మెలటోనిన్ హార్మోన్ ఉత్పత్తిని తగ్గిస్తుంది. దీంతో నిద్ర ఆలస్యంగా రావడం, మధ్యలో పలుమార్లు మేలుకోవడం, గాఢ నిద్ర తగ్గిపోవడం వంటి ఇబ్బందులు ఎదురవుతాయి. దీర్ఘకాలంలో ఇది మానసిక ఒత్తిడి, ఆందోళన, చిరాకు వంటి సమస్యలకు దారితీసే ప్రమాదం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
ప్రత్యేకంగా ఎమోషనల్ లేదా నెగటివ్ కంటెంట్ రాత్రి సమయంలో చూడడం మెదడుపై మరింత ప్రభావం చూపుతుందని సైకాలజిస్టులు చెబుతున్నారు. ప్రమాదాలు, వివాదాలు, భయపెట్టే వార్తలు లేదా ఆందోళన కలిగించే వీడియోలు చూసిన తర్వాత మెదడు ఆ భావోద్వేగాలను నిద్రలో కూడా ప్రాసెస్ చేస్తూ ఉంటుంది. అందుకే కొందరికి రాత్రిళ్లు గాఢ నిద్ర లేకపోవడం, విచిత్రమైన కలలు రావడం, ఉదయం మానసికంగా భారంగా అనిపించడం జరుగుతుందని అంటున్నారు.
వైద్యులు చెబుతున్న ప్రకారం.. నిద్రకు కనీసం గంట ముందు మొబైల్ ఫోన్, ల్యాప్టాప్, టీవీ వంటి స్క్రీన్లకు దూరంగా ఉండాలి. ఈ సమయంలో పుస్తకం చదవడం, ధ్యానం చేయడం, అందమైన సంగీతం వినడం, కుటుంబ సభ్యులతో మాట్లాడడం వంటి అలవాట్లు మెదడును ప్రశాంత స్థితిలోకి తీసుకెళ్తాయని చెబుతున్నారు. అలాగే పడుకునే గదిలో మొబైల్ నోటిఫికేషన్లు ఆఫ్ చేయడం కూడా మంచిదని సూచిస్తున్నారు. మంచి నిద్ర అనేది కేవలం గంటల సంఖ్యపై ఆధారపడదు. మెదడు నిజంగా విశ్రాంతి పొందేలా నిద్రపోవడం చాలా ముఖ్యం. అందుకే డిజిటల్ డిటాక్స్ ను రాత్రి జీవనశైలిలో భాగం చేసుకుంటే శారీరక, మానసిక ఆరోగ్యం రెండూ మెరుగుపడతాయని వైద్యులు సూచిస్తున్నారు.
