Iran vs Israel war: మధ్యప్రాచ్యంలో ఇజ్రాయెల్, ఇరాన్ మధ్య ఉద్రిక్తతలు శనివారం తెల్లవారుజామున తీవ్రమయ్యాయి. ఇజ్రాయెల్ తన దీర్ఘకాల వైరి ఇరాన్ను అణు ఆయుధాలను అభివృద్ధి చేయకుండా నిరోధించేందుకు ఇప్పటివరకు చేపట్టిన అతిపెద్ద దాడులతో ఈ ఘర్షణ మొదలైంది. ఈ సంఘర్షణ రెండు దేశాల మధ్య దాడులు, ప్రతిదాడులతో మరింత తీవ్రమైంది, ఇది ప్రాంతీయ సంఘర్షణకు దారితీసే అవకాశం ఉందని ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
1. ఇజ్రాయెల్లో క్షిపణి దాడులు, రక్షణ చర్యలు
ఇరాన్ నుంచి శనివారం తెల్లవారుజామున ఇజ్రాయెల్లోని టెల్ అవీవ్, జెరూసలేం నగరాలపై డజన్ల కొద్దీ క్షిపణులు ప్రయోగించబడ్డాయి. ఇజ్రాయెల్ సైన్యం తమ అత్యాధునిక గగనతల రక్షణ వ్యవస్థలతో ఈ క్షిపణులలో కొన్నింటిని అడ్డుకున్నట్లు ప్రకటించింది. అయితే, టెల్ అవీవ్లో ఒక క్షిపణి పడినట్లు స్థానిక మీడియా నివేదించింది. జెరూసలేంలో ఒక సాక్షి బిగ్గరగా పేలుడు శబ్దం విన్నట్లు తెలిపారు. ఈ దాడులు ఇరాన్ నుంచి వచ్చినవా లేక ఇజ్రాయెల్ రక్షణ చర్యల వల్ల జరిగినవా అనేది స్పష్టంగా తెలియలేదు.
2. ఇరాన్లో పేలుడు శబ్దాలు
ఇరాన్ రాజధాని టెహ్రాన్లో శనివారం ఉదయం భారీ పేలుడు శబ్దాలు వినిపించాయి, ఇవి ఇజ్రాయెల్ దాడులకు సంబంధించినవని ఇరాన్ సెమీ–అధికారిక టస్నిమ్ న్యూస్ ఏజెన్సీ నివేదించింది. ఇరాన్ ఫార్స్ న్యూస్ ఏజెన్సీ ప్రకారం, ఇజ్రాయెల్ శుక్రవారం ఇరాన్లోని సైనిక స్థావరాలు, అణు సౌకర్యాలు, సైనిక అధికారులు, అణు శాస్త్రవేత్తలను లక్ష్యంగా చేసుకుని దాడులు చేసిన తర్వాత ఇరాన్ మూడవ విడత క్షిపణి దాడులను ప్రారంభించింది.
Read Also: లార్డ్స్ మైదానానికి 500 కోట్లు.. అరుణ్ జైట్లీ స్టేడియానికి 19 వేల కోట్లు.. ఇండియా ఇజ్జత్ పోతోంది..
3. ఇజ్రాయెల్ దాడుల లక్ష్యం
ఇజ్రాయెల్ శుక్రవారం ఇరాన్లో 200 కంటే ఎక్కువ యుద్ధ విమానాలతో సుమారు 100 లక్ష్యాలపై దాడులు చేసింది. ఈ దాడులు ఇరాన్ ప్రధాన అణు సమృద్ధి సౌకర్యం నటాంజ్తో సహా బాలిస్టిక్ క్షిపణి కార్యక్రమాలకు సంబంధించిన లక్ష్యాలను ధ్వంసం చేశాయని ఇజ్రాయెల్ ప్రధానమంత్రి బెంజమిన్ నెతన్యాహు పేర్కొన్నారు. ఈ దాడులు ఇరాన్ అణు ఆయుధాలను అభివృద్ధి చేయకుండా నిరోధించే లక్ష్యంతో జరిగాయి. అయితే నటాంజ్ వద్ద నష్టం యొక్క పరిధి స్పష్టంగా తెలియలేదు.
4. ఇరాన్ ప్రతీకార చర్యలు
ఇజ్రాయెల్ దాడులకు ప్రతీకారంగా, ఇరాన్ శుక్రవారం రాత్రి రెండు విడతల క్షిపణి దాడులను ప్రారంభించింది, ఆ తర్వాత శనివారం మరో విడత దాడులు జరిగాయి. ఇరాన్ రాష్ట్ర మీడియా ప్రకారం, వందల కొద్దీ బాలిస్టిక్ క్షిపణులు ఇజ్రాయెల్పై ప్రయోగించబడ్డాయి. ఇజ్రాయెల్ సైన్యం చెప్పిన ప్రకారం, ఈ క్షిపణులలో ఎక్కువ భాగం అడ్డుకోబడ్డాయి లేదా లక్ష్యాన్ని చేరుకోలేదు. అయితే, టెల్ అవీవ్ సమీపంలోని రమత్ గాన్లో ఒక అపార్ట్మెంట్ భవనంతో సహా కొన్ని భవనాలు దెబ్బతిన్నాయి.
5. ప్రాణనష్టం..
ఇజ్రాయెల్లో, శుక్రవారం రాత్రి టెల్ అవీవ్ ప్రాంతంలో జరిగిన క్షిపణి దాడులలో ఒక వ్యక్తి మరణించగా, 34 మంది గాయపడ్డారు, వీరిలో ఎక్కువ మంది స్వల్ప గాయాలతో బయటపడ్డారు. ఇరాన్లో, ఇజ్రాయెల్ దాడులలో 78 మంది మరణించారని, 320 మంది గాయపడ్డారని ఇరాన్లో ఐక్యరాష్ట్ర సమితి రాయబారి నివేదించారు. మరణించిన వారిలో సీనియర్ సైనిక అధికారులు, అణు శాస్త్రవేత్తలు ఉన్నారు.
6. రాజకీయ ప్రకటనలు
ఇజ్రాయెల్ ప్రధానమంత్రి బెంజమిన్ నెతన్యాహు ఇరాన్కు హెచ్చరికలు జారీ చేస్తూ, ‘‘మరిన్ని దాడులు సిద్ధంగా ఉన్నాయి’’ అని పేర్కొన్నారు. ఇరాన్ సర్వోన్నత నాయకుడు ఆయతొల్లా అలీ ఖమేనీ ఇజ్రాయెల్ యుద్ధాన్ని ప్రారంభించిందని ఆరోపించారు, ‘‘ఇరాన్ ప్రతిస్పందన సగం–సగం కాదు, గట్టిగా ఉంటుంది’’ అని పేర్కొన్నారు. ఇరాన్ సీనియర్ అధికారి ఒకరు ఇజ్రాయెల్లో ఏ ప్రాంతమూ సురక్షితంగా ఉండబోదని, ప్రతీకారం బాధాకరంగా ఉంటుందని హెచ్చరించారు.
7. అమెరికా పాత్ర
అమెరికా సైన్యం ఇజ్రాయెల్పై ఇరాన్ క్షిపణులను అడ్డుకోవడంలో సహాయం చేసిందని ఇద్దరు అమెరికా అధికారులు తెలిపారు. అయితే, ఇజ్రాయెల్ యొక్క ఇరాన్పై దాడులలో అమెరికా పాల్గొనలేదని పేర్కొన్నారు. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ ఇరాన్తో అణు కార్యక్రమంపై చర్చలు కొనసాగిస్తున్నారని, ఈ దాడులు ‘‘అర్థరహితం’’ అని ఇరాన్ పేర్కొనడంతో చర్చలు రద్దయ్యే ప్రమాదం ఉందని హెచ్చరించారు.
8. ప్రాంతీయ సంఘర్షణ ఆందోళనలు
ఈ దాడులు, ప్రతిదాడులు మధ్యప్రాచ్యంలో విస్తృత సంఘర్షణకు దారితీసే అవకాశం ఉందని ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. ఇరాన్ యొక్క మిత్రదేశాలైన గాజాలోని హమాస్ మరియు లెబనాన్లోని హిజ్బుల్లా ఇజ్రాయెల్ చేత బలహీనపడినప్పటికీ, ఈ ఘర్షణలు ప్రాంతీయ అస్థిరతను మరింత పెంచుతాయని విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
Read Also: మీ గూగుల్ డ్రైవ్ నిండిందా? స్టోరేజ్ కోసం డబ్బులు పెట్టాల్సిన అవసరం అసలు లేదు
9. అంతర్జాతీయ స్పందన
అనేక దేశాలు ఈ ఘర్షణపై స్పందిస్తూ, రెండు పక్షాలను సంయమనం పాటించాలని కోరాయి. జర్మనీ ఛాన్సలర్ ఫ్రెడరిక్ మెర్జ్ రెండు దేశాలు ఉద్రిక్తతలను మరింత పెంచే చర్యలను నివారించాలని పిలుపునిచ్చారు. చైనా ఇజ్రాయెల్ దాడులను ఖండిస్తూ, ఇరాన్ యొక్క సార్వభౌమత్వాన్ని ఉల్లంఘించినట్లు పేర్కొంది.
10. దీర్ఘకాలిక పరిణామాలు
ఈ దాడులు ఇరాన్ యొక్క అణు కార్యక్రమాన్ని తాత్కాలికంగా దెబ్బతీయవచ్చు, కానీ దీర్ఘకాలంలో ఇరాన్ తన అణు ఆయుధ అభివృద్ధిని మరింత తీవ్రతరం చేయవచ్చని విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు. 1981లో ఇరాక్లోని ఒసిరాక్ రియాక్టర్పై ఇజ్రాయెల్ దాడి తాత్కాలిక విజయంగా కనిపించినప్పటికీ, ఇరాక్ రహస్యంగా అణు కార్యక్రమాన్ని వేగవంతం చేసింది. ఇప్పుడు ఇరాన్లోని హార్డెన్డ్ సౌకర్యాలు, రష్యా నుంచి పొందిన –300PMU2 గగనతల రక్షణ వ్యవస్థలు ఇజ్రాయెల్ దాడులను సమర్థవంతంగా ఎదుర్కోవడానికి సవాలుగా ఉన్నాయి.
ఈ ఘర్షణ ఇజ్రాయెల్, ఇరాన్ మధ్య దీర్ఘకాల శత్రుత్వాన్ని మరింత తీవ్రతరం చేసింది. ఇజ్రాయెల్ యొక్క దాడులు ఇరాన్ అణు కార్యక్రమాన్ని దెబ్బతీయడంలో కొంత విజయం సాధించినప్పటికీ, ఇరాన్ యొక్క ప్రతీకార చర్యలు ఈ ఘర్షణ ఒక విస్తృత యుద్ధంగా మారే ప్రమాదాన్ని సూచిస్తున్నాయి. అమెరికా, ఇతర అంతర్జాతీయ శక్తులు సంయమనం కోసం పిలుపునిస్తున్నప్పటికీ, రెండు దేశాల నాయకత్వాల దూకుడు వైఖరి దీనిని సంక్లిష్టంగా మార్చింది. ఈ ఘర్షణ యొక్క దీర్ఘకాలిక పరిణామాలు మధ్యప్రాచ్యంలో రాజకీయ, ఆర్థిక, సైనిక సమతుల్యతను గణనీయంగా ప్రభావితం చేయవచ్చు.
