Baloch Freedom Movement: పాకిస్తాన్లో అతిపెద్ద రాష్ట్రం అది. భూభాగంలో 40 శాతానికిపైగా విస్తీర్ణం కలిగి ఉంది. కానీ అభివృద్ధిలో అన్నింటికన్నా వెనుకబడింది. అపారమైన ఖనిజ సంపద, బంగారం పండే నేలలు ఉన్నప్పటికి స్థానిక యువతకు ఉపాధి అవకాశాలు కల్పించడంలో పాలకులు విఫలమయ్యారు. ఇక్కడి వనరులను ప్రభుత్వం పొరుగు రాష్ట్రాలకు తరలించుకుపోతోంది. చైనా, అమెరికాకు విలువలైన సంపదను దోచిపెడుతోంది. దీంతో అక్కడి ప్రజలు పాకిస్తాన్ నుంచి విడిపోవాలని దశాబ్దాలుగా స్వాతంత్య్ర పోరాటం చేస్తోంది. సాయుధ పోరాటంతో పాకిస్తాన్ పాలకులపై తిరుగుబాటు చేస్తున్నారు. ఎట్టకేలకు వారి పోరాటం ఫలించే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి. బలూచ్ లీడర్ మీర్ యార్ బలూచ్ ఒక లేఖ ద్వారా బలూచిస్థాన్ పాకిస్తాన్ నుంచి స్వతంత్రంగా మారినట్లు ప్రకటించారు. ఈ ప్రకటన సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అయింది. అయితే ఇది నిజమైన స్వాతంత్య్రంగా మారిందా అన్న సందేహాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
లేఖలోని అంశాలు ఇవీ..
బలూచ్ లీడర్ మీర్ యార్ బలూచ్ ట్వీట్ చేసిన లేఖలో బలూచిస్థాన్ తన స్వతంత్య్రాన్ని ప్రకటించినట్లు, 85 శాతం భూభాగం తమ నియంత్రణలో ఉన్నట్లు తెలిపారు. జాతీయ గీతం, జెండా, కొత్త కరెన్సీ, స్వతంత్ర పాలనా వ్యవస్థను స్వీకరించినట్లు చెప్పారు. ప్రపంచ దేశాల నుంచి గుర్తింపు కోరుతూ, బంగారు, రాగి గనులు, 150 గ్యాస్ ఫీల్డ్స్, 1200 కోల్ మైన్స్ తమ అధీనంలో ఉన్నట్లు పేర్కొన్నారు. అయితే ఇవి ఒక్క లీడర్ ప్రకటనలు మాత్రమే. స్వతంత్ర ప్రభుత్వం ఏర్పాటు, కరెన్సీ ప్రసరణ, అంతర్జాతీయ గుర్తింపు వంటి వాటికి ఎటువంటి స్వతంత్ర ధ్రువీకరణ లేదు.
చారిత్రక నేపథ్యం..
బలూచిస్థాన్ పాకిస్తాన్లోని అతిపెద్ద ప్రావిన్స్. 1947లో బ్రిటిష్ పాలన ముగిసిన తర్వాత ఇది పాకిస్తాన్లో విలీనమైంది. అయితే కొంతమంది బలూచ్ నాయకులు దీనిని బలవంతపు విలీనంగా భావించారు. 1948 నుంచి స్వాతంత్య్ర ఉద్యమాలు, తిరుగుబాట్లు కొనసాగుతున్నాయి. వనరులు (గ్యాస్, ఖనిజాలు) సమృద్ధిగా ఉన్నా, స్థానిక ప్రజలకు అభివృద్ధి తక్కువగా జరిగిందని, మానవ హక్కుల ఉల్లంఘనలు జరుగుతున్నాయని ఆరోపణలు ఉన్నాయి. బలూచ్ లిబరేషన్ ఆర్మీ (బీఎల్ఏ) వంటి సంస్థలు ఈ ఉద్యమాన్ని నడుపుతున్నాయి. పాకిస్తాన్ ప్రభుత్వం దీనిని ఉగ్రవాదంగా చూస్తూ, భద్రతా కార్యకలాపాలు చేస్తోంది.
ప్రస్తుత పరిస్థితి ఇలా..
ప్రస్తుతం బలూచిస్థాన్ పాకిస్తాన్ ప్రభుత్వం నియంత్రణలోనే ఉంది. రాజధాని క్వెట్టా, గ్వాదర్ ఓడరేవు సాధారణంగా నడుస్తున్నాయి. బలూచ్ ఉద్యమం తీవ్రంగా ఉన్నా, 85 శాతం భూభాగం బలూచ్ దళాల నియంత్రణలో ఉందనే వాదనకు స్వతంత్ర ఆధారాలు లేవు. పాకిస్తాన్ సైన్యం ఆపరేషన్లు నిర్వహిస్తూ, తిరుగుబాటు దళాలను ఎదుర్కొంటోంది. ఇటీవలి నెలల్లో కొన్ని దాడులు జరిగినా, ప్రావిన్స్ మొత్తం స్వతంత్ర ప్రభుత్వం ఏర్పడినట్లు ఎటువంటి సంకేతాలు లేవు. కొత్త కరెన్సీ, జెండా, గీతం వంటివి సాంకేతికంగా ప్రకటించవచ్చు, కానీ అవి అంతర్జాతీయంగా గుర్తించబడలేదు.
అంతర్జాతీయ గుర్తింపు అంత ఈజీ కాదు..
ఈ ప్రకటన భారత్, ఇతర దేశాల మీడియాలో చర్చకు వచ్చింది. కొందరు బలూచ్ ఉద్యమానికి మద్దతు ఇస్తున్నారు. అయితే ఐక్యరాష్ట్ర సమితి లేదా ఏ దేశం కూడా బలూచిస్థాన్ను స్వతంత్ర దేశంగా గుర్తించలేదు. ఇలాంటి ప్రకటనలు గతంలో కూడా వచ్చాయి. అవి ఉద్యమాన్ని బలపరచడానికి, అంతర్జాతీయ దృష్టిని ఆకర్షించడానికి ఉపయోగపడతాయి. కానీ భూభాగ నియంత్రణ, సైనిక బలం, ఆర్థిక స్వావలంబన లేకుండా నిజమైన స్వాతంత్య్రం సాధ్యం కాదు.
బలూచిస్థాన్ స్వాతంత్య్ర ప్రకటన ప్రధానంగా రాజకీయ మరియు ప్రచారాత్మకం. బలూచ్ ప్రజల ఆవేదనలు వాస్తవం. కానీ ప్రస్తుతం పాకిస్తాన్ పూర్తి నియంత్రణలో ఉన్న ప్రావిన్స్లో స్వతంత్ర రాజ్యం ఏర్పడలేదు. ఉద్యమం కొనసాగుతుంది, కానీ నిజమైన మార్పు కోసం బలమైన రాజకీయ పరిష్కారం, అంతర్జాతీయ మద్దతు అవసరం.
